Ako si Dante, tatlumpu’t dalawang taong gulang at isang project manager. Dahil sa aking trabaho, madalas akong nasa labas buong araw upang kumita para sa aming mag-asawa. Ang asawa kong si Stella ay isang maybahay. Walang mga anak na inaalagaan at maliit lang ang aming bahay, kaya inasahan kong hindi siya masyadong mahihirapan.

Ngunit nitong mga nakaraang buwan, naging paboritong linya ni Stella ang pagiging “sobrang pagod.” At ang solusyon niya? Ang aking animnapung taong gulang na inang si Nanay Rosa.

Tuwing ikalawang araw, halos magmakaawa at magalit si Stella sa akin bago ako pumasok sa trabaho.

“Dante, parang awa mo na! Tawagan mo ‘yung Mama mo para pumunta rito at tulungan ako! Pagod na pagod na ang buong katawan ko sa paglilinis ng bahay natin! Gusto mo ba akong magkasakit?!” nakasimangot at umiiyak-iyak na reklamo ng aking asawa.

Dahil mahal ko siya at ayaw kong mag-away kami, napipilitan akong tawagan ang aking ina. Si Nanay Rosa, na palaging handang tumulong, ay nagbabyahe pa ng dalawang oras mula sa probinsya papunta sa siyudad upang asikasuhin ang aming bahay.

Ngunit isang araw ng Sabado, nag-half day ako sa trabaho. Umuwi ako nang maaga kasabay ng pagdating ni Nanay Rosa sa aming bahay. At doon ko narinig ang isang bagay na nagpakulo ng aking dugo.

ANG KASINUNGALINGAN SA SALA

Papasok pa lang ako sa pinto nang marinig ko ang boses ni Stella sa sala. Kausap niya ang aking ina na kararating lang, bitbit ang mga sariwang gulay mula sa probinsya.

Inasahan kong magpapasalamat si Stella dahil “pagod na pagod” siya. Ngunit ang boses niya ay napakatamis, puno ng enerhiya, at tila walang anumang sakit sa katawan!

“Naku, Mama Rosa! Bakit po ba kayo nag-abala pang pumunta rito at magdala ng mga gulay? Maayos na maayos po ang pakiramdam ko. Promise po, I’m perfectly fine!” malambing at mapagkunwaring sabi ni Stella.

Napatigil ako sa gilid ng pinto. Kumunot ang noo ko.

“A-Akala ko ba ay pagod na pagod ka, iha? Sabi ni Dante, kailangan mo raw ng tulong kaya nagmadali akong pumunta rito para ipagluto kayo at maglinis,” naguguluhang tanong ng aking ina habang inilalapag ang mabibigat na bag.

Tumawa nang mahinhin si Stella, isang tawang nagpatayo ng mga balahibo ko sa galit.

“Ay naku, Mama! ‘Yung anak niyo talaga, napaka-OA! Pinipilit ko nga po siyang wag na kayong tawagin eh. Kaso, mapilit po talaga ‘yung anak ninyo na papuntahin kayo rito para pagsilbihan kami. Nahihiya tuloy ako sa inyo, Mama,” pabebe at inosenteng palusot ng aking asawa, pinalalabas na ako ang may gustong gawing alila ang sarili kong ina!

Nalaglag ang panga ko. Napakuyom ang aking mga kamao.

Paano niya nagawang ipasa sa akin ang sisi?! Gabi-gabi siyang nagmamakaawa na tawagin ko si Mama, tapos ngayon, ipapalabas niyang ako ang walang pusong anak na umuutos sa sarili kong nanay na maging katulong nila?!

Gusto ko sanang pumasok at komprontahin siya sa mismong harap ng aking ina. Gusto kong ipamukha sa kanya ang katotohanan. Ngunit nang makita ko ang pagod sa mukha ni Nanay Rosa, pinili kong manahimik. Ayaw kong ipahiya ang asawa ko at gumawa ng iskandalo na magdudulot lang ng stress sa aking matandang ina.

Nanatili akong tahimik noong araw na iyon. Pinanood ko si Nanay Rosa na magluto at maglinis, habang si Stella ay nagkukunwaring nag-aalok ng tulong pero sa huli ay uupo lang sa sofa para mag-cellphone.

Ngunit sa isip ko, nabuo na ang isang matalinong plano.

ANG PATIBONG SA TELEPONO

Makalipas ang dalawang araw, nagreklamo na naman si Stella.

“Babe! Ang sakit ng balakang ko! Tawagan mo na si Mama, hindi ko kayang maglaba at maghugas ng plato ngayon. Bilis na!” sigaw ni Stella mula sa kwarto habang nakahiga.

Kinuha ko ang aking cellphone. Palihim kong binuksan ang voice recorder at inilapag ito sa ibabaw ng bedside table malapit sa kanya.

“Stella, sigurado ka ba? Matanda na si Mama, nakakapagod din sa kanya ang magbyahe at maglinis dito,” seryoso kong tanong.

“Wala akong pakialam! Tawagan mo siya at sabihin mong kailangan ko ng maglilinis dito! Ano ba, Dante, asawa mo ako! Gusto mo bang M.atay ako sa pagod?!” matinis niyang bulyaw, malinaw na nakuha ng recording.

Kinuha ko ang telepono ko, in-save ang audio file, at ngumiti nang palihim. Tinawagan ko si Nanay Rosa, pero sa pagkakataong ito, hindi para paglinisin, kundi para bigyan siya ng isang royal treatment.

ANG LEKSYON NA MAGPAPABALIW

Hapon na nang dumating si Nanay Rosa. Sinalubong siya agad ni Stella sa sala na may nakahandang pekeng matamis na ngiti.

“Mama! Nandito na po pala kayo. Sabi ko naman po kay Dante, hindi niyo na kailangang—”

Bago pa matapos ni Stella ang kanyang paboritong linya, pumasok ako mula sa kusina, may hawak na isang malaking baso ng juice para kay Mama, at sa kabilang kamay ko ay ang aking cellphone.

“Mama, maupo po kayo rito. Magpahinga po kayo,” malambing kong sabi sa aking ina habang inaalalayan siya sa pinakamalambot na sofa at binuksan ang aircon.

Napakunot ang noo ni Stella.

“Dante? Anong ginagawa mo? Diba magpapaluto tayo kay Mama at ipapalinis mo ‘yung likod-bahay?” patagong panlilisik ng mga mata ni Stella sa akin.

Tiningnan ko siya nang malamig. Inilabas ko ang aking cellphone, ikinonekta ito sa bluetooth speaker ng aming TV, at pinindot ang ‘Play’.

Umalingawngaw sa buong bahay ang boses ni Stella na galit na galit kaninang umaga.

[“Wala akong pakialam! Tawagan mo siya at sabihin mong kailangan ko ng maglilinis dito! Ano ba, Dante, asawa mo ako! Gusto mo bang M.atay ako sa pagod?!”]

Natahimik ang buong sala. Nanlaki ang mga mata ng aking ina sa pagkagulat. Si Stella naman ay parang binuhusan ng malamig na tubig. Namutla siya na parang nakakita ng multo.

“D-Dante… a-ano ‘yan? B-Bakit mo ako nire-record?!” natatarantang tili ng aking asawa.

Lumapit ako sa kanya, kinuha ko ang isang apron at isang basang mop mula sa gilid, at sapilitang inilagay ito sa kanyang mga kamay.

“Dahil noong nakaraang araw, narinig kitang sinabi kay Mama na ako raw ang nagpupumilit na papuntahin siya rito para maging alila natin. Narinig ko kung paano ka magpanggap na ‘perfectly fine’ at walang sakit sa katawan,” madiin at malamig kong pahayag.

“M-Mali ang intindi mo, babe! P-Paliwanag ko—”

“Hindi, Stella. Dahil perfectly fine ka naman pala, ikaw ang gagawa ng lahat ng gawaing bahay ngayon. Linisin mo ang banyo, maglaba ka, at magluto ka ng hapunan namin ni Mama,” matigas kong utos.

“Ano?! Ayoko nga! Hindi ako katulong!” nagwawalang sigaw ni Stella, inihagis ang mop sa sahig.

Ngumisi ako nang matalim.

“Ah, ayaw mo? Sige. Nakansela ko na ang credit card mo kaninang umaga. Ang buwanang allowance mo na dapat ipang-shopping mo bukas? Ibinayad ko na sa isang mamahaling spa at hotel accommodation para sa dalawang araw na bakasyon ni Mama. Kung hindi ka maglilinis ngayon din, i-pa-pack ko ang mga damit mo at pwedeng-pwede kang bumalik sa mga magulang mo para sila ang mag-alaga sa’yo.”

Nalaglag ang panga ni Stella. Tiningnan niya ako at nakitang hindi ako nagbibiro. Tiningnan niya ang aking ina na ngayon ay tahimik na umiinom ng juice, halatang na-disappoint sa tunay na ugali ng kanyang manugang.

Dahil wala siyang sariling pera at natakot na mawalan ng komportableng buhay, walang nagawa si Stella kundi umiyak sa matinding inis. Pulang-pula ang kanyang mukha sa galit at kahihiyan habang pinupulot ang mop sa sahig.

Pinanood namin siyang magkuskos ng sahig at maghugas ng mga kaldero habang kami ng aking ina ay nanonood ng sine sa sala at kumakain ng meryenda. Halos mabaliw siya sa inis dahil bawat reklamo niya ay sinasagot ko ng pagpaparinig ng kanyang voice recording.

Mula nang araw na iyon, natutong tumayo sa sariling paa si Stella at hindi na niya kailanman inutos o ginamit ang aking ina bilang palusot, dahil alam niyang sa oras na magsinungaling siya muli, siya ang unang mawawalan ng lahat.

MORAL NG KWENTO: Huwag mong gawing kasangkapan at alila ang mga magulang ng iyong asawa para lang pagtakpan ang sarili mong katamaran. Ang pagsisinungaling at pagpapanggap upang magmukhang mabait habang idinidiin ang iba ay isang patibong na babalik sa iyo. Kapag ang isang mabuting asawa ay napuno sa iyong panlilinlang, ang kanyang paraan ng pagtuturo ng leksyon ay mas matindi pa sa anumang sigaw, at wawasakin nito ang lahat ng iyong kayabangan